Miasto | Historia | Kultura | Sport | Miejsca | Edukacja | Prasa | Okolice | Aktualności
 
Prasa
Gazeta "Tanew" 1/1995
Jaka jesteś gmino Biłgoraj?
Franciszek PiętakNa takie pytanie staramy się znaleźć odpowiedź w rozmowie z wójtem gminy Biłgoraj Franciszkiem Piętakiem.

" Tanew" - Przypomnijmy na wstępie fotografię gminy - Jakie obejmuje sołectwa, Jaką zajmuje powierzchnię, ile obejmuje wsi i ilu mieszkańców?
F. P. - Gmina Biłgoraj zajmuje powierzchnię 26 400 ha, z czego użytki rolne stanowią 9 150 ha, w tym grunty orne 6 370 ha. Dominującą powierzchnię zajmują lasy 15 190 ha. Liczba gospodarstw w gminie - 2 200, a liczba ludności wynosi 12 120 osób. Gmina nasza obejmuje swym zasięgiem 34 wsi, w których Istnieje 28 sołectw, jest także kilkanaście przysiółków. Warto wspomnieć o stanie pogłowia zwierząt gospodarskich .których ilość znacznie się obniżyła w związku z regresem w rolnictwie w roku 1990. Obecnie stan ten Jest następujący: bydło - 5000 szt, trzoda chlewna - 4000 szt., owce (tu nastąpił znaczny spadek) - 530 szt., konie- 1100 szt., drobiu, około 30000 szt. Nasza gmina w rejonie biłgorajskim Jest największą pod względem ludności, obszaru, sieci dróg. W zakresie gmin typowo wiejskich w województwie zamojskim wyprzedza nas pod względem wielkości tylko gmina Hrubieszów. Ze względu na położenie -wokół miasta, ale przede wszystkim, ze względu na dość słabą strukturę glebową, gmina jest w specyficznej sytuacji. W interesie gminy leży rozwój przemysłu, usług i handlu. Bardzo zależy nam na współpracy z władzami miejskimi i kreowaniu wspólnej polityki inwestycyjnej, turystycznej, czy dalszym zacieśnianiu związków między mieszkańcami miasta i gminy.

Kończy się rok 1994, co osiągnął Pan w tym roku jako wójt, a czego nie udało się dokonać?
Planując strategię działań gminy na rok 1994 postawiliśmy na cztery ważne inwestycyjne dziedziny, a mianowicie: poprawa bazy oświatowej, gazyfikacja wsi. przyśpie-szenie budowy wodociągów i poprawa dróg. W tym roku rozpoczęliśmy realizowanie planu i cały ten program zaczął funkcjonować. Udało się oddać w tym roku dwa wodociągi w Bidaczowie Starym i Nowym, oraz w Korytkowie Dużym. Dla porównania można powiedzieć, że do roku 1990 funkcjonowały w gminie trzy wodociągi, a oddanie w ciągu roku, dwóch - to Jest pewien postęp. W tym roku oddaliśmy do użytku trzy obiekty szkolne; w Dylach, Gromadzie i Bidaczowie Starym. Jest to, moim zdaniem, ewenement w skali województwa i w ten sposób staramy się materializować dążenie społeczeństwa i władz do wyrównywania poziomów życia dzieci wiejskich i miejskich. Budujemy cztery następne szkoły, prace są mocno zaawansowane: w Korczowie -szkoła Jest Już przykryta, podobnie Jest w Hedwiżynie, w Korytkowie wznosi się drugą kondygnację, w Bukowej, w okresie od maja br. do obecnej chwili, został wzniesiony cały budynek szkoły łącznie z więźbą dachową. Budowa została wyko nana częściowo ze środków gminy przeznaczonych na materiały i zatrudnienie kilku bezrobotnych, natomiast wszelkie prace fachowe, murarskie i inne. zostały wykonane społecznie przez mieszkańców wsi. Bez takiego zaangażowania mie-szkańców, których "dobrym duchem" do prac społecznych jest Wojciech Malec, nie byłoby tego budynku, wybudowanego tak szybko. Przykład w dzisiejszych czasach godny naśladownictwa.
Tak właściwie z założonego programu osiągnęliśmy, o dziwo, wszystko. Natomiast nie udało się przekonać społeczeństwa do większego zrozumienia problemów gminy, do większego wzajemnego poszanowania, nie tylko w stosunku do władz gminy. Częściowo Jakby nie   udało   się   przekonać społeczeństwa do właściwego pojmowania demokracji i zaha-mowania fali roszczeń i żądań, są to Jednak problemy złożone i będziemy nadal pracować nad jej rozwiązaniem.

Jaka jest i będzie w najbliższej przyszłości biłgorajska wieś?
Mosty w Bidaczowie NowymBiłgorajska wieś znalazła się w bardzo trudnej sytuacji w związku z transformacją ustrojową w gospodarce i społeczeństwie. Z jednej strony mamy bardzo słabe gleby V i VI klasy, znaczną ilość gleb VI kl. nadaje się Jedynie do zalesienia, trudno więc mówić o efektywnym rolnictwie, z drugiej strony upadek wielkich przedsiębiorstw dających zatrudnienie większej części mieszkańców wsi - powoduje, że obecna sytuacja jest nie do pozazdroszczenia. Problem takich wsi, Jak biłgorajska musi być rozwiązany przez taką politykę państwa, która stworzy szansę rozwoju w tych wsiach usług i przemysłu lekkiego, bo handel rozwija się sam. Muszą powstać bodźce dla rozwoju drobne) przedsiębiorczości, których na dzisiaj jeszcze brak, chociaż ro bardziej przedsiębiorczy dają sobie doskonale radę. Tutaj właśnie widziałbym integrację z miastem. Już wielu mieszkańców miasta, bardziej przedsiębiorczych i zasobnych w środki finansowe, rozpoczęło działalność na terenie gminy np. w Nadrzeczu, Korczowie. przykładem tego działania mogą być takie przedsiębiorcze osoby Jak: Koniak, Saweczko czy Mazur, dzięki którym nie tylko wieś zyskuje. Potrzebne jest na wsi, nie tylko inwestowanie z zewnątrz, ale i wewnątrz przez mieszkańców wsi i mamy już takie przykłady. Nasze rolnictwo, samo w sobie nie wytrzyma konkurencji europejskiej, jeżeli mówimy o wejściu do Europy i ta sytuacja zmusi do innych rozwiązań. Ubolewamy jako władze gminy, nad zaniechaniem rozwoju przemysłu mleczarskiego, jeżeli rozpoczęte przedsięwzięcie było zbyt wielkie, to można było tę inwestycję ograniczyć, ponieważ rozwój przemysłu mleczarskiego powinien nastąpić. Widziałbym taką mleczarnię w mniejszej skali, może rozwiązanie innego typu, w każdym razie spora ilość łąk występująca na naszym terenie to jedna z nielicznych szans jakiejkolwiek produkcji w rolnictwie.
Jeżeli chodzi o plany, to od 1995 r. myślimy nie tylko o rozwoju gospodarczym ale i cywilizacyjnym. Władze gminy postawiły na zapewnienie dostawy wody wodociągowej. W kolejnych latach oddaliśmy wodociągi: w Soli - 1991, w Dereźni Solskiej i Dereżni Zagrody, oraz Podlesiu -1992r., w Dylach. Ignatówce, Kajetanówce, i Cyncynopolii - 1993r. w Bidaczowie i Korytkowie Dużym, wspólnie z gminą Frampol   1994r.Wykonaliśmy odwierty pod budowę wodociągów dla następujących miejscowości: Andrzejówka -Bukowa, Wola Dereźniańska - Ruda Solska,Dąbrowica. Obecnie kończymy odwiert pod budowę wodociągu dla wsi Gromada-Majdan Gromadzki - Nadrzecze. Jesteśmy na etapie rozwiązywania sprawy wodociągu w Ciosmach. W Budowie kanalizacji, również nie zostajemy w tyle. W 1995r. planujemy rozpocząć budowę oczyszczalni l częściowo kanalizacji w Soli, a w przyszłości do tej oczyszczalni skanalizować miejscowość Dereźnia. Gazyfikację przeprowadzimy z umiarkowaniem, gdyż musimy pamiętać o wszystkich miejscowościach gminy, które są dla nas tak samo ważne, nawet zagubione gdzieś w lasach przysiółki jak np. Ciosmy-Pszczelna. gdzie w 1994r. wyremontowaliśmy drogę, co było wielkim przeżyciem dla mieszkańców i dla mnie osobiście, bo po raz pierwszy w całej swojej kadencji widziałem radość mieszkańców wynikającą z tego. że ktoś o nich pamięta. To również uważam za pewien sukces. Wiele miejscowości wymaga połączenia drogami utwardzonymi - jak Rapy Dylańskie- co już zostało sfinalizowane, Majdan Gromadzki, Ruda Zagrody, czy budowa mostu w Bidaczowie Nowym. Stanowi to dla mieszkańców tych miejscowości, otwarcie "okna na świat". Podobnie Jest z telefonizacją. Położenie gminy w pierścieniu poza miastem utrudnia objęcie wszystkich miejscowości akcją telefonizacji. Mimo to, wspieramy telefonizację, którą wykonano w Soli, Korczowle. Okrągłym. Zakończona została budowa sieci w Gromadzie. Dereźni, Smólsku Dużym i Małym. Jeśli będą możliwości zakupu centrali, będą połączenia. Pozostałe miej-scowości posiadają połączenia telefoniczne w systemie bezprze-wodowym z Biłgorajem, tym samym nie ma miejscowości bez połączenia telefonicznego.

Jaka jest gmina Biłgoraj pod względem finansowym?
Gmina Biłgoraj Jest raczej gminą biedną, ludzie są w trudnej sytuacji. Mamy jeden z najniższych dochodów w przeliczeniu na 1 osobę, stąd jest dość duża subwencja, która Jakoś rekompensuje tę biedę. Działania nasze wspiera społeczeństwo z dużą ofiarnością l zaangażowaniem. Jesteśmy aktywni w pozyskiwaniu dotacji celowych jak też środków z fundacji, które są dostępne. W 1994 r. na potrzeby wodociągów l gazociągów zaciągnęliśmy kredyt na 400 mld. Budżet gminy na rok 1995 winien się kształtować na ok. 31 mld., byłby to budżet znaczący. Podatki z tytułu rolnictwa l nieruchomości, stanowią ok. 10% budżetu, pozostałe środki to subwencje, dotacje itp. Na terenie gminy działa Już wiele zakładów -podatników, w tym największy S.A. "Ambra", które zasilają budżet.

Na wsiach nie brakuje ludzi biednych, starych niedołężnych, takich którzy w gospodarstwie " zawadzają" - Jak w tym przypadku wygląda opieka socjalna?
Mówiąc całkowitą prawdę, ludzie starzy w przypadku naszej gminie nie zawadzają i to nas wzbogaca, oni są opoką, która pomaga przetrwać kryzys w rolnictwie. Oni właśnie wytrzymują w takich warunkach na gospodarstwach, wspomagani wielkim dobrodziejstwem Jakim są renty. Jest też prawdą, że wiele młodych rodzin jest w trudnej sytuacji materialnej! to przenosi się na starsze osoby w rodzinach. Docieramy do tych, którzy potrzebują naszej pomocy i w miarę możliwości pomagamy materialnie i w naturze przez zakupy np. opału, artykułów spożywczych, odzieży Itp. W te) działalności korzystamy też z pomocy sióstr PCK.

Czy ludzie nadal opuszczają wie przenosząc się do miasta? Czy w rolnictwie   istnieje pojęcie bezrobocia?
Zjawisko migracji absolutnie nie występuje. Są nawet przypadki odwrotne - wielu mieszkańców miasta kupuje działki l osiedla się na wsi. Z kolei, kiedy mieszkańcy gminy decydują się na budowę domu, to robią to na własnych działkach. Wieś dzisiaj staje się ładniejsza architektonicznie i budynki są bardziej funkcjonalne. Problem bezrobocia w gminie istnieje i spowodowany Jest zjawiskami w gospodarce, o których już mówiłem. Barierę społeczną stanowi sprawa zasiłków dla bezrobotnych, które nie przysługują rolnikom mającym gospodarstwa  powyżej   2  ha przeliczeniowych.

Czy dużo ziemi stoi odłogiem i stanowi nieużytki? Czy są porzucone stare domy?
Jeżeli chodzi o odłogi, są one związane. Jak cala produkcja rolna, z przemysłem wytwarzającym środki produkcji a szczególnie środki ochrony roślin, które znacznie podrożały, łączy się z tym problem spadku pogłowia bydła, problem zbytu mleka i z tego pojawia się problem odłogów, na co też ma wpływ niska jakość gleb. Odłogi występują i stanowią ok. 30% użytków rolnych w takich miejscowościach Jak:
Closmy, Nadrzecze, Bidaczów, Hedwiżyn, Dyle, Wola Duża i Mała, Ruda Solska. Nie dotyczy to pól przy takich miejscowościach Jak: Sól, Dąbrowica, Smólsko, gdzie gleby są trochę lepszej Jakości. Jeżeli chodzi o stare, opuszczone domy, to takie zjawisko nie występuje, chyba że w zagubionych wśród lasów przysiółkach, skąd ludzie przenoszą się do większych skupisk ze względu na lepsze warunki socjalne.

Czy jesteście, jako władze gnilny, za powrotem do powiatów?
Reforma powiatowa to zjawisko bardzo skomplikowane, wywołujące wiele emocji. Stanowisko Rady Gminy, jakie znalazło się w odpowiedzi na ankietę ministra Strąka, Jest takie, że gmina Biłgoraj nie opowiedziała się za powrotem do powiatów. Przemawia za tym wiele Jeszcze niejasnych spraw związanych z kompetencją. Jaką mają mieć powiaty i samorządy gminy po wprowadzeniu powiatów, niejasna jest sprawa finansowa. Trzeba pamiętać, że chłop Jest tradycyjny w swoim myśleniu i pojawiła się z tego obawa aby taka reforma nie pogorszyła sytuacji, gdyż ostatnie lata były pomyślne.

Czy gmina przejmie szkoły l przychodnie?
Gmina chce przejąć szkoły, zamierzamy to zrobić przed upływem terminu obligatoryjnego, wypadającego w styczniu 1996r. l liczymy się z dwoma terminami: wrześniem lub czerwcem. W tym zakresie mamy Już mocno zaawansowane przygotowania, do tego nowego zadania dla gminy. Jeżeli chodzi o przychodnie, to u nas występuje Jeden ośrodek zdrowia w Soli l w tym przypadku jesteśmy bardziej ostrożni. Wspieramy i chcemy to robić nadal, np. szpital rejonowy i ośrodek zdrowia, ale bez Jego przejmowania.

Jaki jest przekrój władz gminy po ostatnich wyborach, co się zmieniło?
Struktura władz gminnych po wyborach w 1990r. była bardziej zróżnicowana, ze względu na to, że weszli do władz działacze z PSL, "Solidarności" R.L, przedstawiciele lewicy i inni działacze, których trudno byłoby określić. Obecnie dominują działacze z partii chłopskiej i związani z nurtem chłopskim. Zarówno w poprzedniej kadencji jak i w tej, nie jest to dla funkcjonowania naszej gminy istotne. Najistotniejsze Jest to, co dotyczy życia gospodarczego, a polityka nie jest najważniejszym i nie decyduje o rozwiązywaniu spraw. To sobie chwalimy i uważamy, że nic się nie zmieniło l nie chcemy, żeby się zmieniało. W wyborach nie startowały też żadne komitety czy ugrupowania. Wieś Jest specyficzna, wszyscy tu się znają, a wybiera się najlepszych.

Czego należałoby życzyć wójtowi gminy Biłgoraj?
Na pewno Jeszcze większych środków, by można było coś więcej zrobić. Potrzebna nam też lepsza atmosfera do pracy, w niektórych przypadkach więcej cierpliwości, większego zrozumienia. Jeszcze większej aktywności, poczucia potrzeby dawania od serca nie tylko dla siebie. Oby ta gmina była symbolem nie tylko przeobrażeń gospodarczych ale i społecznych, wypełnionych wza-jemnym szacunkiem, żeby zacierało się złe pojmowanie demokracji i wolności zmieniające się nieraz w anarchię i agresję. Chciałbym również aby udało się przezwyciężyć wszystkie trudności z pożytkiem i satysfakcją dla nas i wszystkich mieszkańców gminy.

Wszystkiego tego życzymy Panu i władzom gminy. Dziękuję za rozmowę.

Rozmawiał M. J. Szubiak
Rozmowa odbyła się 9 grudnia 1994 r.

©Arkadiusz Lipiec Informacje | Strona główna Szukaj: