Miasto | Historia | Kultura | Sport | Miejsca | Edukacja | Prasa | Okolice | Aktualności
 
Prasa
Gazeta "Tanew" 6/1995
Z żałobnej karty - Ryszard Krynicki (1916-1995)
W dniu 19.04.1995 zmarł we Wrocławiu, po długiej i ciężkiej chorobie doktor nauk medycznych, por. Zbigniew Krynicki - "Korab", żołnierz AK, zastępca komendanta Szpitala Leśnego 665 Obwodu Biłgoraj AK, w latach 1942-45 lekarz Szpitala Powiatowego w Biłgoraju, ostatni z lekarzy związanych z konspiracyjną służbą zdrowia w Biłgorajskiem.

Urodził się 20.08.1916 r. w Podzamczu k.Garwolina, rodzice: Konstanty i Ludwika zd. Wojciechowska. Szkołę powszechną ukończył w 1926 roku, w 1935 roku uzyskał maturę w gimnazjum w Gostyniu w woj. poznańskim. W roku 1935-36 z braku środków finansowych na studia utrzymywał się z korepetycji, przygotowując kilku uczniów do matury. W lipcu 1936 roku został przyjęty z wysoką lokatą do Szkoły Podchorążych Sanitarnych (XV Promocja), co umożliwiło mu podjęcie studiów lekarskich na Uniwersytecie Warszawskim. Do września 1939 roku ukończył 3 lata studiów na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Warszawskiego. Wojna 1939 roku zastała Go w szkole. Jako podchorąży zawodowy i student Wydziału Lekarskiego otrzymał rozkaz wyjazdu z Warszawy do Sokółki k. Grodna, gdzie 2.09.1939 roku otrzymał przydział do Szpitala polowego nr 303. Szpital ten rozpoczynał właśnie mobilizację (gromadzenie ludzi. transportu, broni, żywności Itp.), miał bowiem dołączyć do swojej dywizji w Brześnicy nad Bugiem lecz dworzec kolejowy został już zbombardowany przez lotnictwo niemieckie i została zerwana wszelka łączność. Komendant Szpitala wydał więc rozkaz wymarszu taborem konnym. Brak jednak Informacji l wszelkiej łączności sprawił, Iż 15.09.1939 roku z rozkazu komendanta Szpitala, wraz z ppor. A. Naumikiem i jednym z żołnierzy został wysłany konno do Brześcia dla nawiązania kontaktu z dowództwem "macierzystej" dywizji. Nigdy tam jednak nie dotarł - 17.09.1939 roku został wraz z kolegami zagarnięty przez ukraińsko -białoruską bandę i skazany na śmierć. Od wykonania wyroku uratowały ich regularne oddziały Armii Czerwonej, które zagarnęły również Szpital 303. Udało Mu się uniknąć internowania przez oddziały Armii Czerwonej, jak też niewoli w jenieckim obozie niemieckim.

W pierwszej dekadzie października dotarł do Warszawy, gdzie wraz z Innymi znalazł zatrudnienie w Wojennym Szpitalu Ujazdowskim na Oddziale Chirurgicznym. Pracował tam do 31.03.1940 roku, tj. do reorganizacji Szpitala i przejęcia go przez PCK. Po otrzymaniu karty demoblllzacyjnej zaczął pracować w Miejskich Kolumnach Dezynfekcyjno - Kąpielowych. W Warszawie panowała wtedy epidemia tyfusu plamistego. Pełnił funkcje dezynfektora i kontrolera sanitarnego. Wczesną wiosną 1941 roku podjął z kilkoma kolegami (m.in. z Lucjanem Kopciem) nieudaną próbę przedostania się do Wojska Polskiego we Francji. W Nowym Targu bowiem - po długim oczekiwaniu na kontakt - okazało się, że poprzednia grupa forsujących granicę została rozproszona przez Niemców, a przewodnik zabity.

Jeszcze w listopadzie 1939 roku wstąpił do ZWZ, później Armii Krajowej, składając przysięgę na ręce ppor. Włodzimierza Fijałkowskiego i organizując własną komórkę konspiracyjną.

W kwietniu 1942 roku wyjechał do Biłgoraja, gdzie - zatrudniony jako młodszy asystent - pracował do stycznia 1945 roku, oczywiście z przerwami związanymi z Jego działalnością konspiracyjną. W Biłgoraju pełnił kolejne funkcje: zastępcy lekarza Obwodu Armii Krajowej, przejściowo szefa BiPu, zastępcy komendanta Szpitala Leśnego w Puszczy Solskiej, lekarza Obwodu Armii Krajowej, cały czas biorąc udział jako lekarz w doraźnych akcjach oddziałów partyzanckich Inspektoratu Zamojskiego, m.in. oddz. "Wira". W czasie zakrojonej na wielką skalę akcji pacyflkacyjnej Niemców znanej pod nazwą "Sturmwind" I l II, zmierzającej do zniszczenia największych grup partyzanckich, skupionych w południowej części Lubelszczyzny, kiedy to oddziały niemieckie, po przegrupowaniu dywizji zamknęły pierścieniem Puszczę Solską, pozostając w okrążeniu bierze udział w sławnej bitwie pod Osuchaml i w przełamaniu okrążenia.

W czasie bitwy pod Osuchaml dał przykład odwagi osobistej l wiernej przyjaźni, wracając, już po przebiciu się z okrążenia, z powrotem kontrolowanego przez Niemców obszaru, w poszukiwaniu zaginionej siostry przyjaciela dr. Radwana - Lucjana Kopcia - "Ksantypy". Następnego dnia - powrócił znów z kolegami w rejon kotła niemieckiego w poszukiwaniu rannych, których tam pozostawiono w ukryciu. Odnalezionym uratowano życie.

Jesienią 1944 roku - przyjęty na V rok studiów Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie - podejmuje przerwane na blisko 5 lat studia medyczne i w sierpniu 1945 roku uzyskuje absolutorium. Od września 1945 r. do marca 1946 r. pracuje w Lubelskiej Izbie Zdrowia jako sekretarz redakcji czasopisma lekarskiego "Medycyna Kliniczna i Społeczna". Pracuje kolejno: Jako mł. asystent oddziału chirurgicznego Szpitala Powszechnego w Przemyślu, jako mł. asystent na oddziale chirurgicznym Szpitala Dziecięcego w Lublinie.

W końcu roku 1946 przenosi się do Wrocławia, gdzie pracując (jako mł. asystent Miejskiego Szpitala Bonifratrów) zdaje kolejne egzaminy dyplomowe, uzyskując dyplom lekarza medycyny na Wrocławskiej Akademii Medycznej 9.08.1950 roku.

Od stycznia 1951 do końca 1958 roku pracuje jako asystent oddziału ortopedycznego w Szpitalu Wojewódzkim. Niezależnie od tego od 1.11.1948 roku pracuje w ówczesnym Zakładzie Leczniczo - Wychowawczym dla dzieci kalekich (przekształconym następnie w Sanatorium Rehabilitacyjno
Ortopedyczne, a potem w Specjalistyczny Zespół Rehabilitacyjny), gdzie do 1953 roku pełnił funkcję asystenta, a potem do czasu przejścia na emeryturę - ordynatora i dyrektora.

W 1953 roku uzyskuje specjalizację I stopnia z zakresu chirurgii ogólnej, w 1956 - specjalizację II stopnia z zakresu ortopedii l traumatologii, w 1958 -specjalizację II stopnia z zakresu rehabilitacji. W latach 1952 - 1969 prowadził wykłady i zajęcia specjalizacyjne w Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego dla studentów specjalizujących się w zakresie rehabilitacji.

W 1967 roku uzyskał stopień doktora nauk medycznych.

Od maja 1960 roku do roku 1989 pełnił funkcję specjalisty wojewódzkiego d/s rehabilitacji na terenie miasta i województwa wrocławskiego i opolskiego. Był członkiem wielu towarzystw naukowych (Polskie Towarzystwo Lekarskie, Polskie Towarzystwo Ortopedyczne i Traumatologiczne, Polskie Towarzystwo Chirurgiczne, Polskie Towarzystwo do Walki z Kalectwem, którego był założycielem).

W 1985 roku uzyskał honorowy tytuł: Zasłużony dla Zdrowia Narodu. Działalność konspiracyjną zakończył w stopniu porucznika. W roku 1985 Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej na Uchodźstwie nadał Mu stopień Kapitana w korpusie oficerów służby zdrowia, oraz odznaczył Go za zasługi położone na polu bitwy podczas II wojny światowej Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mleczami. Był autorem l współautorem blisko 200 publikacji naukowych.

Odszedł człowiek wielkiego charakteru, błyskotliwy i inteligentny, zawsze zachowujący odpowiedni dystans wobec ważkości spraw w jakich uczestniczył. Odznaczał się wielką odwagą osobistą l poczuciem obowiązku. Wielkość swej osobowości potwierdził swoją postawą i działaniem w okresie okupacji hitlerowskiej w Bllgorajskiem. Klamrą jego życia może być cytat z "Powrotu Odysa" Stanisława Wyspiańskiego: "Idziesz przez świat l światu dajesz kształt przez swoje czyny". /Na podstawie materiałów dostarczonych przez p. Janinę Gajda - Krynicką z Wrocławia l p. Janinę Bartoszewską z Lublina -/

Roman Sokal

©Arkadiusz Lipiec Informacje | Strona główna Szukaj: